اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر سندرم انفکاک شناختی, کنترل بازداری و مشکلات رفتاری در کودکان مبتلا به علایم تحت آستانه ای اختلال نقص توجه/بیش فعالی

بررسی شیوع علایم تحت آستانه ای اختلال نقص توجه/بیش فعالی در کودکان 8 الی 13 ساله ایرانی تعیین اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی (نسخه کودک) بر سندرم انفکاک شناختی و بر کنترل بازداری وبر مشکلات رفتاری در کودکان مبتلا به علایم تحت آستانه ای اختلال نقص توجه/بیش فعالی

کارآزمایی بالینی دارای گروه کنترل و گروه موازی، تصادفی شده،روی 80 بیمار. برای تصادفی سازی از فانکشن rand نرم افزار اکسل استفاده شد

هر هفته 2 جلسه (هر جلسه 45 دقیقه) به جای یک جلسه انتخاب شد در اتاق مشاوره مدارس استان همدان برگزار میگردد. برهمین اساس در طی همان 12 هفته، 24 جلسه 45 دقیقه ای برگزار خواهد شد. در طی اجرای شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی -نسخه کودک، مکرراً جلسات درمان توسط اساتید راهنما و مشاور مورد بررسی قرار خواهد گرفت. همچنین به صورت تصادفی، محتوای جلسات ضبط خواهد شد و توسط روان‌شناس بالینی ناظر با بازخورد مداوم به تسهیلگر کنترل خواهد شد.

•سن بین 10 تا 13 سال •تمایل کودک جهت شرکت در مطالعه •عدم ابتلا به اختلالات روانپزشکی مزمن (طیف اسکیزوفرنیا، طیف دو قطبی، و اختلالات عصبی). جهت تشخیص اختلالات روانپزشکی، یک روان‌شناس بالینی دارای مدرک حداقل کارشناسی ارشد یا یک روانپزشک که در حال حاضر در یک مرکز درمانی بستری یا سرپایی مشغول به فعالیت هستند، براساس ملاک‌های DSM.5 و SCID-5-RV، به بررسی و غربال شرکت کنندگان خواهند پرداخت. • دریافت تشخیص علایم تحت آستانه ای اختلال نقص توجه/بیش فعالی توسط روان‌شناس بالینی یا روانپزشک دارای سابقه حداقل 5 سال کار با کودکان براساس ملاک‌های تشخیصی DSM.

گروه اول: شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی (نسخه کودک) را دریافت خواهد کرد. - گروه دوم: چارچوب ذهن‌آگاهی فاقد محتوای ذهن‌آگاهی را دریافت خواهد کرد.

1. پرسشنامه ذهن آگاهی کودک و نوجوان 2. برای سنجش علایم برونی سازی از مقياس مشکلات رفتاري کودک و نوجوان استفاده شد. 3. سندرم انفکاک شناختی 4. کنترل بازداری

طراحی اولیه مطالعه به‌صورت crossover randomized controlled trial در نظر گرفته شده بود، زیرا این نوع طراحی در برخی مطالعات مداخله‌ای با هدف افزایش کارایی آماری، کاهش واریانس بین‌فردی، و فراهم کردن امکان دریافت مداخله برای تمامی شرکت‌کنندگان مورد استفاده قرار می‌گیرد. با این حال، پس از بازبینی دقیق‌تر ملاحظات روش‌شناختی مطالعه و دریافت بازخورد تخصصی در زمینه طراحی کارآزمایی‌های روان‌شناختی کودک، مشخص شد که طراحی متقاطع برای مداخلات مبتنی بر ذهن‌آگاهی، به‌ویژه MBCT-C، محدودیت‌های مهمی ایجاد می‌کند. یکی از پیش‌فرض‌های اساسی در طراحی crossover این است که اثرات مداخله پس از پایان فاز درمانی قابل حذف یا بازگشت به خط پایه باشند. این در حالی است که MBCT-C با هدف ایجاد تغییرات پایدار در تنظیم توجه، آگاهی هیجانی، خودتنظیمی و کنترل رفتاری طراحی شده است و انتظار می‌رود مهارت‌های آموخته‌شده پس از پایان جلسات نیز حفظ و حتی در طول زمان تثبیت شوند. بنابراین، احتمال carryover effects در این نوع مداخله بالا بوده و این مسئله می‌تواند تفسیر مقایسه‌های پس از crossover را با دشواری همراه سازد و اعتبار درونی مطالعه را تحت تأثیر قرار دهد. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود طراحی مطالعه به parallel-group randomized controlled trial تغییر یابد تا امکان ارزیابی شفاف‌تر و معتبرتر اثربخشی MBCT-C فراهم شود. در طراحی موازی، مقایسه بین گروه مداخله و گروه waitlist در مرحله post-intervention بدون آلودگی ناشی از دریافت قبلی درمان انجام می‌شود و در نتیجه تفسیر یافته‌ها ساده‌تر و از نظر روش‌شناختی قابل‌اتکاتر خواهد بود. علاوه بر این، حذف ساختار crossover نیاز به مدل‌سازی اثرات sequence، period و carryover را برطرف می‌کند و موجب افزایش وضوح راهبرد تحلیلی مطالعه می‌شود. این تغییر همچنین هم‌خوانی بیشتری با ماهیت بالینی MBCT-C دارد، زیرا در مداخلات مبتنی بر ذهن‌آگاهی، تداوم و تثبیت مهارت‌ها بخشی از سازوکار درمان محسوب می‌شود و نه عاملی که بتوان آن را به‌طور کامل حذف یا کنترل کرد

80 کودک به طور تصادفی از بین واجدین شرایط انتخاب می‌شوند. انتخاب آنها براساس شماره ای که به هرکودک اختصاص داده شده و بااستفاده از تابع اعداد تصادفی در اکسل اتفاق می افتد. سپس یک در میان به گروه اول و دوم تقسیم خواهند شد.