مقایسه اثربخشی درمان هیجان مدار و درمان مبتنی بر دلبستگی بر دشواری در تنظیم هیجان، شفقت به خود، سازگاری اجتماعی و استرس ادراک شده نوجوانان پرخاشگر

مقایسه اثربخشی درمان هیجان مدار و درمان مبتنی بر دلبستگی بر دشواری در تنظیم هیجان، شفقت به خود، سازگاری اجتماعی و استرس ادراک شده نوجوانان پرخاشگر

کار آزمایی بالینی دارای گروه کنترل با گروه های موازی، دو سویه کور، به روش تصادفی هدفمند انتخاب شده و با حجم نمونه 45 نفر از طریق تصادفی ساده در سه گروه 15 نفری قرار می گیرند.

پژوهش به‌صورت نیمه‌آزمایشی میدانی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری درمرکز خدمات روان‌شناختی شهر اهواز انجام خواهد شد. شرکت‌کنندگان به‌صورت تصادفی در سه گروه قرار می‌گیرند. ارزیابی در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری و به صورت دوسویه کور (مراقبان بالینی، ارزیاب پیامد و تحلیل‌گر داده ) انجام می‌شود.

شرایط ورود: حداقل 9 و حداکثر 12 سال سن داشته باشند دارای نشانگان پرخاشگری باشند کسب نمره بالاتر از میانگین از پرسشنامه پرخاشگری شرایط خروج: داشتن مشکل جسمانی که در روند پژوهش خلل ایجاد کند داشتن اختلالات روانی سابقه مصرف داروهای روانپزشکی

گروه مداخله 1: درمان هیجان‌مدار بر اساس پروتکل رویکرد هیجان‌مدار گرینبرگ (2002؛ نقل از گلستان، 1404) در قالب 8 جلسه آموزشی 60 دقیقه ای هفتگی برای گروه آزمایش 1 اجرا خواهد شد. گروه مداخله 2: درمان مبتنی بر دلبستگی، برگرفته از نظریه دلبستگی بالبی (1969) و تدوین‌شده توسط نظام‌دوست و همکاران (1404)، در قالب 12 جلسه 60 دقیقه ای هفتگی برای گروه آزمایش 2 اجرا خواهد شد. گروه کنترل: هیچ‌گونه مداخله‌ای دریافت نخواهند کرد.

دشواری در تنظیم هیجان؛ شفقت به خود؛ سازگاری اجتماعی؛ استرس ادراک شده

در این پژوهش، به‌منظور تحقق تخصیص کاملاً تصادفی شرکت‌کنندگان به گروه‌ها و کاهش هرگونه سوگیری احتمالی پژوهشگر، از روش تصادفی‌سازی ساده استفاده خواهد شد. ابتدا فهرست کامل نوجوانان پسر دارای رفتار پرخاشگرانه در مدارس مقطع متوسطه شهر اهواز که واجد معیارهای ورود به مطالعه هستند تهیه خواهد شد. پس از غربالگری اولیه و تأیید معیارهای ورود، به هر یک از شرکت‌کنندگان یک کد شناسایی عددی اختصاص داده خواهد شد. در مرحله بعد، این کدها در نرم‌افزار تولیدکننده اعداد تصادفی (Random Number Generator) وارد خواهند شد تا برای هر شرکت‌کننده یک عدد تصادفی منحصربه‌فرد تولید شود. سپس شرکت‌کنندگان بر اساس مقدار عدد تصادفی تولیدشده به‌ترتیب صعودی مرتب خواهند شد. پس از مرتب‌سازی، افراد به‌صورت متوالی به سه گروه پژوهش تخصیص داده خواهند شد؛ به‌گونه‌ای که افراد اول تا پانزدهم در فهرست در گروه آزمایش اول (درمان هیجان‌مدار)، افراد شانزدهم تا سی‌ام در گروه آزمایش دوم (درمان مبتنی بر دلبستگی) و افراد سی و یکم تا چهل و پنجم در گروه کنترل قرار خواهند گرفت. این شیوه تخصیص به‌گونه‌ای طراحی خواهد شد که ترتیب ورود شرکت‌کنندگان به مطالعه یا آشنایی پژوهشگر با آنان هیچ نقشی در فرآیند تخصیص نداشته باشد و تا پیش از پایان فرایند تصادفی‌سازی، امکان پیش‌بینی قرارگیری هر فرد در گروه‌های پژوهش وجود نخواهد داشت.

در این پژوهش، به‌منظور کاهش سوگیری، کورسازی در سطح مراقبان بالینی، ارزیاب پیامد و تحلیل‌گر داده انجام خواهد شد. فهرست تخصیص شرکت‌کنندگان به گروه‌های مطالعه فقط در اختیار پژوهشگر مسئول تخصیص یا فردی قرار خواهد گرفت که مستقیماً در فرایند ارزیابی و تحلیل داده‌ها دخالت نخواهد داشت. بنابراین، مراقبان بالینی که خدمات و مراقبت‌های معمول را به آزمودنی‌ها ارائه خواهند کرد، از تخصیص آنان به گروه‌های مطالعه بی‌اطلاع خواهند ماند. همچنین، ارزیابی پیامدها توسط فردی انجام خواهد شد که در فرایند تخصیص گروهی مشارکت نخواهد داشت و به فهرست تخصیص نیز دسترسی نخواهد داشت. این ارزیاب، داده‌های مربوط به متغیرهای مورد بررسی، شامل پرخاشگری، دشواری در تنظیم هیجان، شفقت به خود و سازگاری اجتماعی را صرفاً بر اساس کد شناسایی شرکت‌کنندگان جمع‌آوری و ثبت خواهد کرد؛ به‌گونه‌ای که از تعلق هر شرکت‌کننده به گروه درمان هیجان‌مدار، گروه درمان مبتنی بر دلبستگی یا گروه کنترل آگاه نخواهد بود. علاوه بر این، داده‌ها پیش از ورود به مرحله تحلیل آماری کدگذاری خواهند شد و گروه‌ها با عناوین خنثی مانند A، B و C مشخص خواهند شد. تحلیل‌گر آماری، داده‌ها را در قالب این کدها دریافت خواهد کرد و تا پایان تحلیل آماری از انتساب واقعی کدها به گروه درمان هیجان‌مدار، گروه درمان مبتنی بر دلبستگی و گروه کنترل بی‌اطلاع خواهد ماند. رمزگشایی گروه‌ها تنها پس از اتمام تحلیل اولیه داده‌ها انجام خواهد شد.