تعیین تاثیر آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی بر دانش و عملكرد باليني احياي قلبي ريوي دانشجويان پرستاري
طراحی
کارآزمایی شاهددار تصادفی‌شده با گروه‌های موازی بر روی ۳۸ دانشجوی ترم شش پرستاری (تمام‌شماری)، تخصیص ۱:۱، تصادفی‌سازی بلوکی (بلوک‌های ۴ و ۶) با Sealed Envelope Ltd.
نحوه و محل انجام مطالعه
این مطالعه در مرکز مهارت‌های بالینی دانشکده پرستاری و مامایی شهید بهشتی رشت اجرا می‌گردد. شرکت‌کنندگان به طور تصادفی به دو گروه آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی و سنتی تخصیص می‌یابند. در پیش‌آزمون، دانش با پرسشنامه و عملکرد با چک‌لیست روی مانکن سنجیده می‌شود. چهار هفته پس از مداخله، پس‌آزمون با ابزارهای مشابه توسط پژوهشگر انجام می‌پذیرد.
شرکت کنندگان/شرایط ورود و عدم ورود
دانشجویان ترم شش که رضایت خود را برای شرکت در پژوهش اعلام کرده‌اند، نداشتن سابقه‌ی شرکت در کلاس‌های آموزش احیای قلبی ریوی به روش مبتنی بر واقعیت مجازی پیش از این پژوهش؛ دانشجویانی که در ترم‌های گذشته این واحد درسی را به‌صورت ناتمام گذرانده‌اند.
گروه‌های مداخله
در گروه کنترل، آموزش سنتی احیا بر اساس دستورالعمل ۲۰۲۵ انجمن قلب آمریکا شامل سخنرانی با پاورپوینت و تمرین عملی روی مانکن طی دو جلسه دو ساعته و یک جلسه تمرین نظارت‌شده ۹۰ دقیقه‌ای است.
در گروه آزمون، آموزش با واقعیت مجازی شامل هدست، حسگرهای حرکتی، مانکن و چهار محیط شبیه‌سازی‌شده (خیابان، کلاس، پاساژ، مسجد) با سناریوهای ایست قلبی (سیگار، برق‌گرفتگی، بدون علت) و استرس‌های محیطی است. مدت زمان استفاده هر دانشجو در هر نوبت 12 دقیقه بوده و هر فرد دو بار در مداخله شرکت می‌کند، بنابراین مجموع مداخله 8 ساعت در قالب چهار جلسه دو ساعته است.
بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی بر دانش و عملكرد باليني احياي قلبي ريوي دانشجويان پرستاري: کارآزمایی شاهددار تصادفی شده
عنوان عمومی کارآزمایی
بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی بر دانش و عملكرد باليني احياي قلبي ريوي
هدف اصلی مطالعه
آموزشی/مشاوره‌ای
شرایط عمده ورود و عدم ورود به مطالعه
شرایط عمده ورود به مطالعه قبل از تصادفی سازی:
دانشجویان ترم شش که رضایت خود را برای شرکت در پژوهش اعلام کرده‌اند.
نداشتن سابقه‌ی شرکت در کلاس‌های آموزش احیای قلبی ریوی به روش مبتنی بر واقعیت مجازی پیش از این پژوهش.
شرایط عمده عدم ورود به مطالعه قبل از تصادفی سازی:
دانشجویانی که در ترم‌های گذشته این واحد درسی را به‌صورت ناتمام گذرانده‌اند.
سن
بدون محدودیت سنی
جنسیت
هر دو
فاز مطالعه
مصداق ندارد
گروه‌های کور شده در مطالعه
اطلاعات موجود نیست
حجم نمونه کل
حجم نمونه پیش‌بینی شده:
38
تصادفی سازی (نظر محقق)
اختصاص تصادفی به گروه‌های مداخله و کنترل
توصیف نحوه تصادفی سازی
کلیه دانشجویان پرستاری واجد شرایط با استفاده از روش تصادفی‌سازی بلوکی با اندازه بلوک‌های 4 و 6 تایی به صورت مساوی (نسبت 1:1) در گروه‌های آموزش سنتی و آموزش مبتنی بر واقعیت مجازی تقسیم خواهند شد. جهت تولید لیست تصادفی‌سازی از سرویس تصادفی‌سازی آنلاین Sealed Envelope Ltd استفاده خواهد شد. دانشجویان از این مورد که در کدام گروه قرار دارند، با خبر نمی باشند.
دانش و عملکرد بالینی احیای قلبی ریوی در دانشجویان پرستاری
کد ICD-10
توصیف کد ICD-10
متغیر پیامد اولیه
1
شرح متغیر پیامد
نمره دانش احیای قلبی ریوی
مقاطع زمانی اندازه‌گیری
قبل از شروع مداخله و 4 هفته پس از مداخله
نحوه اندازه‌گیری متغیر
پرسشنامه دانش احیای قلبی ریوی G. Spinelli
2
شرح متغیر پیامد
نمره عملکرد بالینی احیای قلبی ریوی
مقاطع زمانی اندازه‌گیری
قبل از شروع مداخله و 4 هفته پس از مداخله
نحوه اندازه‌گیری متغیر
چک لیست مشاهده ای عملکرد احیای قلبی ریوی
متغیر پیامد ثانویه
خالی
گروه‌های مداخله
1
شرح مداخله
گروه کنترل: آموزش احیای قلبی ریوی، طبق دستور العمل احیای 2025 انجمن قلب آمریکا به روش سنتی و به صورت سخنرانی و ارائه توضیحات با استفاده از پاورپوینت به همراه اجرا فرایندها بر روی مانکن انجام خواهد گرفت. این آموزش طی دو جلسه آموزشی ۲ ساعته ارائه می‌شود. در ادامه، یک جلسه تمرین عملی ۹۰ دقیقه‌ای برای دانشجویان در نظر گرفته خواهد شد که طی آن، شرکت‌کنندگان احیای قلبی ریوی را تحت نظارت مدرس بر روی مانکن تمرین خواهند کرد.
طبقه بندی
غیره
2
شرح مداخله
گروه مداخله: در گروه آزمون، آموزش احیای قلبی ریوی با بهره‌گیری از فناوری واقعیت مجازی ارائه می‌شود. محتوای آموزشی این برنامه شامل مراحل کلیدی احیا به صورت تعاملی و هوشمند است، از جمله: ایمن‌سازی محیط، ارزیابی سطح هوشیاری بیمار، تماس با اورژانس، بررسی نبض و تنفس، تعیین محل دقیق فشردن قفسه سینه، ارزیابی تعداد، عمق (کم، نرمال، زیاد) و ریتم فشردن‌ها، بررسی زمان Relaxation، باز کردن راه هوایی به روش Head Tilt/Chin Lift، اجرای پنج سیکل ۳۰:۲، و آموزش کار با دفیبریلاتور خارجی خودکار.دانشجویان با استفاده از تجهیزات شرکت دانش‌بنیان «واقعیت ترکیبی ارس» شامل هدست واقعیت مجازی، رایانه‌های پشتیبانی‌کننده از واقعیت مجازی، حسگرهای حرکتی ، مانکن آموزشی و پردازنده‌های میکروکنترلر، در محیطی شبیه‌سازی‌شده قرار می‌گیرند. این فناوری از دو بخش آموزش و ارزیابی تشکیل شده است. در بخش آزمون، چهار محیط شبیه‌سازی‌شده مختلف شامل خیابان، کلاس آموزشی، پاساژ و مسجد طراحی شده‌اند تا فراگیر بتواند در شرایط متنوع محیطی و روانی از جمله استرس‌های موقعیتی مهارت‌های خود را محک بزند. در هر محیط، سناریوی خاصی برای وقوع ایست قلبی بیمار در نظر گرفته شده است، در یک محیط به دلیل مصرف سیگار، در محیط دیگر بر اثر برق‌گرفتگی و در محیط سوم بدون علت ظاهری. دانشجویان موظفند بر اساس دستورالعمل های 2025 احیای قلبی ریوی انجمن قلب آمریکا، فرآیند احیا را به‌درستی اجرا کنند. این شبیه‌ساز واقعیت مجازی از مجموعه‌ای از فناوری‌های پیشرفته بهره می‌برد، از جمله: تطبیق مانکن فیزیکی با مدل مجازی از طریق فناوری واقعیت افزوده ،تشخیص حرکات دست، انگشتان و نبض با استفاده از پردازش تصویر، امکان لمس قفسه سینه، بررسی نبض و احساس تنفس بیمار با استفاده از فناوری واقعیت ترکیبی . همچنین، در هنگام فشردن قفسه سینه، میزان فرو‌رفتن آن به صورت تصویری به دانشجویان نمایش داده می‌شود تا بتوانند فشار موثر در محدوده ۵ تا ۶ سانتی‌متر را به درستی تمرین کند. همچنین، استرس‌های محیطی به وسیله حضور کاراکترهای مجازی با رفتارهایی چون فریاد زدن، گریه و ایجاد تشویش، شبیه‌سازی می‌شود تا فراگیر توانایی مدیریت احیا در شرایط واقعی و پراسترس را به‌دست آورد. مدت زمان استفاده هر دانشجو از سیستم واقعیت مجازی، شامل آموزش و آزمون، در مجموع ۱۲ دقیقه خواهد بود. با توجه به حجم نمونه، اجرای کامل آموزش برای هر نوبت تمرین حدود ۴ ساعت زمان نیاز دارد. هر دانشجو دو بار در فرآیند آموزش شرکت می‌کند؛ بنابراین مجموع زمان مورد نیاز برای اجرای مداخله در گروه آزمون ۸ ساعت خواهد بود که این مداخله در قالب ۴ جلسه ۲ ساعته برنامه‌ریزی و اجرا خواهد شد.