بررسی اثر مداخله آموزشی بر اساس تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده بر رفتارهای خودمراقبتی افراد مبتلا به دیابت نوع 2

تعیین تأثیر مداخله آموزشی بر رفتارهای خودمراقبتی در بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 مراجعه‌کننده به مراکز جامع سلامت شهرستان خرمشهر بر اساس تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده

این مطالعه یک کارآزمایی بالینی تصادفی‌سازی‌شده خوشه‌ای چندمرکزی یک‌سوکور با گروه کنترل بر روی ۱۸۰ بیمار است که شرکت‌کنندگان با روش نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک انتخاب شده‌اند.

این پژوهش یک کارآزمایی بالینی تصادفی‌سازی‌شده خوشه‌ای چندمرکزی می‌باشد. جامعه آماری شامل مبتلایان به دیابت نوع ۲ مراجعه‌کننده به مراکز خدمات جامع سلامت شهری، روستایی و شهری-روستایی شهرستان خرمشهر است. در این مطالعه، مراکز خدمات جامع سلامت به عنوان خوشه در نظر گرفته می‌شوند. ابتدا فهرست کلیه مراکز خدمات جامع سلامت شهرستان خرمشهر تهیه شده و سپس ۶ مرکز به روش تصادفی ساده انتخاب می‌شوند. این مراکز توسط متخصص آمار به دو گروه مداخله (۳ مرکز) و کنترل (۳ مرکز) تخصیص می‌یابند. در مجموع ۱۸۰ نفر وارد مطالعه خواهند شد، به‌طوری‌که از هر مرکز ۳۰ بیمار مبتلا به دیابت نوع ۲ با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک انتخاب می‌شوند.

شرایط ورود شامل تشخیص تأییدشده دیابت نوع ۲، عدم ابتلا به بیماری‌های عصبی یا اختلال‌های یادگیری و رضایت آگاهانه برای شرکت در مطالعه بود. شرایط خروج نیز شامل عدم تمایل به ادامه مشارکت، غیبت در حداقل نیمی از جلسات آموزشی، تغییر آدرس یا شماره تماس و فوت شرکت‌کننده بود.

گروه مداخله طی چهار هفته دو جلسه آموزشی حضوری و چهار جلسه مجازی دریافت می‌کند، در حالی که گروه کنترل مراقبت‌های معمول بهداشتی را دریافت خواهد کرد.

آگاهی، نگرش، هنجارهای انتزاعی، کنترل رفتاری درک شده، قصد رفتاری، حمایت اجتماعی، رفتار مرتبط با بیماری دیابت، قندخون ناشتا

اطلاعات ثبت‌شده در سامانه IRCT به‌منظور رفع برخی ناهماهنگی‌های نگارشی و روش‌شناختی، شفاف‌سازی جزئیات مداخله، همسان‌سازی توصیف روش تصادفی‌سازی و نوع طرح مطالعه با اجرای واقعی پژوهش (از جمله اصلاح نوع کورسازی از دوسوکور به یک‌سوکور) و همچنین بروز رسانی وضعیت نهایی مطالعه و تعداد شرکت‌کنندگان تحلیل‌شده، اصلاح گردید.

این پژوهش به صورت یک کارآزمایی بالینی تصادفی‌سازی‌شده خوشه‌ای چندمرکزی در میان مبتلایان به دیابت نوع ۲ مراجعه‌کننده به مراکز خدمات جامع سلامت شهری، روستایی و شهری-روستایی شهرستان خرمشهر در استان خوزستان انجام می‌شود. در این مطالعه، مرکز خدمات جامع سلامت به عنوان خوشه و واحد تصادفی‌سازی در نظر گرفته می‌شود. روش نمونه‌گیری به صورت چندمرحله‌ای انجام می‌گیرد؛ بدین صورت که ابتدا فهرست کلیه مراکز خدمات جامع سلامت شهری، روستایی و شهری-روستایی شهرستان خرمشهر تهیه شده و شش مرکز به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب می‌شوند. سپس این شش مرکز (خوشه) توسط متخصص آمار و با استفاده از روش تخصیص تصادفی ساده به دو گروه مداخله (سه مرکز) و کنترل (سه مرکز) تخصیص می‌یابند. پس از تخصیص خوشه‌ها، فهرست بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ تحت پوشش هر مرکز به عنوان چارچوب نمونه‌گیری مورد استفاده قرار گرفته و از هر مرکز ۳۰ نفر از افراد واجد شرایط به روش نمونه‌گیری تصادفی سیستماتیک انتخاب می‌شوند. همچنین فهرستی شامل ۳۰ نفر به عنوان نمونه جایگزین در نظر گرفته می‌شود تا در صورت عدم احراز شرایط ورود یا عدم تمایل به مشارکت، افراد جایگزین انتخاب شوند. تمام شرکت‌کنندگان مراکز تخصیص‌یافته به گروه مداخله، مداخله آموزشی مورد نظر را دریافت می‌کنند و شرکت‌کنندگان مراکز گروه کنترل مراقبت‌های معمول ارائه‌شده در مراکز سلامت را دریافت می‌نمایند. در این طراحی، تمامی بیماران هر مرکز مطابق با تخصیص خوشه‌ای در همان گروه قرار می‌گیرند تا از آلودگی اطلاعات بین گروه‌های مداخله و کنترل جلوگیری شود.

نوع کورسازی در این مطالعه یک‌سوکور است. بدین صورت که تحلیل‌گر داده‌ها از تخصیص شرکت‌کنندگان به گروه‌های مداخله و کنترل و نیز از جزئیات مداخله اطلاع نخواهد داشت. با توجه به ماهیت آموزشی مداخله، کورسازی شرکت‌کنندگان امکان‌پذیر نبوده است.

اطلاعات بیشتری وجود ندارد