مقایسه تأثیر تمرین مقاومتی سنتی و تمرین عملکردی با شدت بالا بر سطوح گیرنده شبه‌گذرگاهی ۴، ماتریکس متالوپروتئیناز ۹، اینترلوکین ۴، اینترفرون گاما، پروفایل لیپیدی، قدرت عضلانی و توان هوازی در مردان دارای اضافه وزن

مقایسه اثر هشت هفته تمرین مقاومتی سنتی و تمرین عملکردی با شدت بالا بر ترکیب بدن، ظرفیت عملکردی، فاکتورهای التهابی (گیرنده شبه‌گذرگاهی ۴، ماتریکس متالوپروتئیناز ۹، اینترفرون-γ، اینترلوکین-۴)، پروفایل لیپیدی و قند خون ناشتا در مردان دارای اضافه وزن است.

کارآزمایی بالینی تصادفی شده، دارای گروه کنترل، با طرح گروه‌های موازی، یک‌سو کور، فاز ۲، با ۳۴ شرکت‌کننده مرد دارای اضافه وزن. شرکت‌کنندگان به‌صورت تصادفی (با استفاده از تابع RAND نرم‌افزار Excel) به سه گروه تمرین مقاومتی سنتی (RT)، تمرین عملکردی با شدت بالا (HIFT) و کنترل تقسیم شدند.

محل انجام مطالعه: بخش فعالیت بدنی باشگاه هلس‌لند و آزمایشگاه ایمونولوژی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان؛ جمعیت مورد مطالعه: ۳۴ مرد دارای اضافه وزن ساکن شهر اصفهان؛ نوع کورسازی: یک‌سو کور؛ نحوه کورسازی: ارزیاب نتایج و تحلیل‌گر آماری از تخصیص گروه‌ها بی‌اطلاع بودند.

معیارهای ورود: مرد سالم؛ سن بین ۲۵ تا ۳۵ سال؛ شاخص توده بدنی (BMI) بین ۲۵ تا ۲۹.۹ کیلوگرم بر متر مربع؛ نداشتن فعالیت ورزشی منظم در ۶ ماه گذشته. معیارهای عدم ورود: مصرف دارو یا مکمل خاص در ۶ ماه گذشته؛ سابقه بیماری‌های قلبی‌عروقی؛ سیگار کشیدن در ۶ ماه گذشته؛ افزایش وزن بیش از ۲ کیلوگرم در ۶ ماه اخیر.

گروه مداخله: تمرین عملکردی با شدت بالا (HIFT) سه جلسه در هفته، ۸ هفته تمرینات فانکشنال شدید با تکرارهای حداکثری در ۳۰ ثانیه و استراحت کوتاه انجام شد. گروه مداخله: تمرین مقاومتی سنتی (RT) سه جلسه در هفته، ۸ هفته تمرینات مقاومتی با ۳ ست ۱۲ تکراری در ۷۵٪ یک تکرار بیشینه انجام شد. گروه کنترل: بدون تمرین هیچ تمرینی دریافت نکرد و فقط در آزمون‌های پیش و پس‌آزمون شرکت کرد.

گیرنده شبه گذرگاهی ۴ (TLR4)؛ ماتریکس متالوپروتئیناز ۹ (MMP-9)؛ اینترفرون گاما (IFN-γ)؛ اینترلوکین ۴ (IL-4)؛ قند خون ناشتا؛ کلسترول تام؛ لیپوپروتئین با چگالی بالا (HDL)؛ لیپوپروتئین با چگالی پایین (LDL)؛ ترکیب بدن؛ ظرفیت عملکردی.

روش تصادفی‌سازی و توضیحات: در این مطالعه از روش تصادفی‌سازی ساده (simple randomization) استفاده شد. شرکت‌کنندگان واجد شرایط به‌صورت تصادفی به سه گروه (تمرین مقاومتی سنتی، تمرین عملکردی با شدت بالا، و گروه کنترل) تقسیم شدند. واحد تصادفی‌سازی: واحد تصادفی‌سازی در این پژوهش، فردی (individual-level randomization) بوده است. لایه‌های تصادفی‌سازی: از تصادفی‌سازی لایه‌ای استفاده نشد (بدون لایه‌بندی). ابزار تصادفی‌سازی: توالی تصادفی با استفاده از نرم‌افزار آماری G-Power و جدول اعداد تصادفی تولید شد. نحوه ساخت توالی تصادفی: توالی تخصیص با کمک جدول اعداد تصادفی توسط یکی از پژوهشگران که در فرآیند مداخله دخالت نداشت تهیه شد و شرکت‌کنندگان بر اساس آن به گروه‌ها تخصیص یافتند. پنهان‌سازی تخصیص (Allocation concealment): برای کاهش سوگیری در تخصیص شرکت‌کنندگان، توالی تصادفی درون پاکت‌های مهر و موم‌شده و کدر قرار داده شد. پژوهشگر مجری تمرینات، تا زمان تخصیص نهایی، از گروه‌بندی افراد اطلاع نداشت.

در این مطالعه با توجه به ماهیت مداخلات تمرینی، شرکت‌کنندگان از اینکه در کدام گروه قرار گرفته‌اند و هدف اصلی پژوهش چیست، بی‌اطلاع نگه داشته شدند (کور شدند). همچنین، برای جلوگیری از سوگیری در جمع‌آوری و تحلیل داده‌ها، مسئولان جمع‌آوری داده‌های زیستی (خون‌گیری، آنالیز آزمایشگاهی) و تحلیل‌گر آماری نیز از تخصیص گروهی شرکت‌کنندگان بی‌اطلاع بودند. توضیح تفصیلی به شرح زیر است: شرکت‌کنندگان: بی‌اطلاع از تخصیص به گروه‌ها و هدف اصلی مداخله. محقق اصلی و مجریان تمرین: به دلیل نظارت بر جلسات تمرین، مطلع بودند. پرسنل مراقبتی (مربیان و ناظران تمرین): از گروه‌بندی آگاه بودند. مسئولان نمونه‌گیری و آزمایشگاه: بی‌اطلاع از گروه تخصیص‌یافته. تحلیل‌گر آماری: داده‌های کدگذاری شده بدون دانستن گروه‌بندی تحلیل شد. نویسندگان مقاله: پس از پایان جمع‌آوری داده‌ها از گروه‌بندی مطلع شدند. بر این اساس، این مطالعه به عنوان یک مطالعه با کور‌سازی یک‌سویه (Single-blind) شناخته می‌شود.

داده‌های مربوط به میزان گیرنده شبه گذرگاهی 4 (TLR4)، ماتریکس متالوپروتئیناز 9 (MMP-9)، اینترفرون گاما (IFN-γ)، اینترلوکین 4 (IL-4)، قند خون ناشتا (FBS)، پروفایل لیپیدی (کلسترول، HDL، LDL) و ترکیب بدن شرکت‌کنندگان. جزئیات: داده‌های فردی شرکت‌کنندگان شامل نتایج آزمایشگاهی و اندازه‌گیری‌های فیزیکی (با استفاده از دستگاه‌های استاندارد) جمع‌آوری شده است. تمامی داده‌ها پس از غیرقابل شناسایی کردن افراد (حذف نام و اطلاعات شناسایی) قابل اشتراک‌گذاری خواهند بود. داده‌های مرتبط با پیامدهای اصلی مطالعه (فاکتورهای التهابی و پروفایل لیپیدی) در دسترس قرار خواهند گرفت. تنها داده‌های شخصی شناسایی شده یا اطلاعات محرمانه از اشتراک‌گذاری مستثنی خواهد بود.

شروع دوره دسترسی به داده‌ها از شش ماه پس از چاپ نتایج مقاله خواهد بود. دوره دسترسی به مدت سه سال پس از آغاز، ادامه خواهد داشت.

داده‌ها فقط برای محققین شاغل در موسسات دانشگاهی و پژوهشی که درخواست رسمی ارسال کنند، قابل دسترسی خواهد بود. افراد شاغل در صنعت یا شرکت‌های خصوصی به داده‌ها دسترسی نخواهند داشت.

داده‌ها تنها برای تحلیل‌های علمی و پژوهشی قابل استفاده خواهند بود و استفاده تجاری یا انتشار بدون اجازه کتبی مجاز نیست. متقاضیان باید یک درخواست رسمی شامل شرح هدف پژوهش و نوع آنالیزهای مورد نظر ارائه دهند. همچنین، تعهدنامه حفظ محرمانگی داده‌ها باید توسط متقاضیان امضا شود. دسترسی تنها پس از تایید کمیته پژوهش امکان‌پذیر خواهد بود.

متقاضیان برای دریافت داده‌ها باید فقط از طریق دکتر فاطمه شب‌خیز اقدام نمایند. درخواست‌ها باید به صورت رسمی به آدرس ایمیل زیر ارسال شود: fatemeh.shabkhiz@ut.ac.ir در صورت نیاز به مکاتبه پستی، درخواست به نشانی زیر ارسال شود: تهران، خیابان کارگر شمالی، بالاتر از تقاطع جلال آل احمد، بین خیابان پانزدهم و شانزدهم، روبروی کوی دانشگاه تهران، دانشگاه تهران، دانشکده تربیت بدنی و علوم ورزشی، کد پستی ۱۴۱۷۴۶۶۱۹۱.

پس از ارسال درخواست رسمی به دکتر فاطمه شب‌خیز، درخواست ظرف مدت ۱۰ روز کاری بررسی می‌شود. در صورت تایید کمیته پژوهش، متقاضی باید توافق‌نامه محرمانگی داده‌ها را امضا کند. پس از امضای توافق‌نامه، داده‌ها طی حداکثر ۱۵ روز کاری در اختیار متقاضی قرار خواهد گرفت. در صورت رد درخواست، دلیل رد به صورت رسمی به متقاضی اعلام خواهد شد.