بررسی اثربخشی رویکرد بازخورد آموزشی بر فعال سازی رفتار خود مدیریتی مددجویان مبتلا به پیش دیابت : یک کارآزمایی شاهد دار تصادفی شده

هدف، تعیین اثربخشی رویکرد بازخورد آموزشی بر فعال‌سازی رفتار خودمدیریتی و بهبود شاخص‌های مرتبط با سلامت در مددجویان مبتلا به پیش‌دیابت و کمک به پیشگیری از پیشرفت آن به دیابت نوع ۲ است.

کارآزمایی بالینی تصادفی‌شده، شاهددار، با طرح موازی و دو گروه مداخله و کنترل، به‌صورت پیش‌آزمون–پس‌آزمون، بر روی ۶۰ مددجوی مبتلا به پیش‌دیابت؛ تصادفی‌سازی به روش بلوکی با بلوک‌های ۶تایی (۳ نفر در هر گروه) و با استفاده از جدول اعداد تصادفی انجام شد و برای پنهان‌سازی تخصیص از پاکت‌های مهروموم‌شده و شماره‌گذاری‌شده استفاده گردید.

این مطالعه در زمینه پیشگیری و خودمدیریتی پیش‌دیابت در کلینیک فوق تخصصی رازی انجام می‌شود و به‌صورت کارآزمایی بالینی تصادفی‌شده و شاهددار، افراد واجد شرایط به‌طور تصادفی در دو گروه مداخله و کنترل قرار گرفته و اثربخشی رویکرد بازخورد آموزشی بر فعال‌سازی رفتار خودمدیریتی آنان ارزیابی می‌شود.

معیار ورود: افراد ۱۸–۶۵ ساله مبتلا به پیش‌دیابت (قند ناشتای ۱۰۰–۱۲۵)، دارای سواد خواندن و نوشتن، گوشی هوشمند، مراجعه منظم و تمایل به مشارکت. معیار خروج: ابتلا به دیابت، عدم همکاری یا پاسخگویی، غیبت از دو جلسه متوالی، عدم پاسخ به دو پیامک متوالی، انصراف و تکمیل ناقص پرسشنامه.

در گروه مداخله، رویکرد بازخورد آموزشی به‌صورت جلسات کوتاه و تعاملی برای آموزش و تقویت خودمدیریتی و اصلاح سبک زندگی ارائه می‌شود، درحالی‌که گروه کنترل مراقبت‌های معمول را دریافت می‌کند.

نمره خود مدیریتی

تصادفی‌سازی از نوع بلوک تصادفی با بلوک‌های ۶تایی است؛ در هر بلوک ۳ نفر به گروه کنترل (A) و ۳ نفر به گروه مداخله (B) تخصیص می‌یابند، سپس تمامی توالی‌های ممکن A و B تهیه و با استفاده از جدول اعداد تصادفی تعداد موردنیاز (۱۰ بلوک) انتخاب و به‌صورت متوالی ترکیب می‌شوند تا توالی نهایی ۶۰ نفره ایجاد شود. واحد تصادفی‌سازی، مددجوی مبتلا به پیش‌دیابت است.ابزار تصادفی‌سازی جدول اعداد تصادفی است و توالی تخصیص پیش از شروع ورود بیماران توسط پژوهشگر اجرایی تهیه می‌شود. پنهان‌سازی تخصیص با استفاده از پاکت‌های مهروموم‌شده و شماره‌گذاری‌شده ۱ تا ۶۰ انجام می‌شود و هر پاکت پس از احراز شرایط و اخذ رضایت آگاهانه، به‌ترتیب برای هر فرد و در حضور وی باز می‌شود تا کد گروه مشخص گردد؛ هدف از این کار جلوگیری از سوگیری در تخصیص است.