طراحی، اجرا و ارزشیابی برنامه ارتقای سواد سلامت روان مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی با رویکرد تفکر انتقادی بر افزایش تابآوری و ارتقای رفتارهای جستجوی کمک در دختران نوجوان
این مطالعه با هدف طراحی، اجرا و ارزشیابی یک برنامه آموزشی مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی و رویکرد تفکر انتقادی به منظور ارتقای سواد سلامت روان، افزایش تابآوری و بهبود رفتارهای جستجوی کمک در نوجوانان دختر شهر بندرعباس انجام خواهد شد.
طراحی
این پژوهش از نوع ترکیبی (Mixed-Methods) است و در چهار فاز شامل مطالعه کیفی، طراحی و روانسنجی ابزار، مطالعه مقطعی و کارآزمایی نیمهتجربی با گروه کنترل انجام خواهد شد. در فاز مداخله، 170 دانشآموز در دو گروه مداخله و کنترل (هر گروه 85 نفر) قرار خواهند گرفت.
نحوه و محل انجام مطالعه
مطالعه در شهر بندرعباس، ایران، انجام خواهد شد. در مرحله کیفی، عوامل مرتبط با سواد سلامت روان، تابآوری و رفتارهای جستجوی کمک از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته بررسی میشود. سپس ابزار پژوهش طراحی و روانسنجی شده و در یک مطالعه مقطعی به کار گرفته خواهد شد. در نهایت، اثربخشی برنامه آموزشی در قالب طرح پیشآزمون–پسآزمون با گروه کنترل ارزیابی خواهد شد.
شرکت کنندگان/شرایط ورود و عدم ورود
شرکتکنندگان شامل دانشآموزان دختر مدارس متوسطه شهر بندرعباس خواهند بود. معیارهای ورود شامل اشتغال به تحصیل در مدارس متوسطه، تمایل به مشارکت و ارائه رضایت آگاهانه است. دانشآموزان دارای اختلالات روانپزشکی تشخیصدادهشده یا دریافتکننده درمان تخصصی روانپزشکی از مطالعه خارج خواهند شد.
گروههای مداخله
گروه مداخله در یک برنامه آموزشی مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی با رویکرد تفکر انتقادی شرکت خواهد کرد که شامل 8 جلسه آموزشی حضوری و مجازی با استفاده از روشهای یادگیری فعال نظیر بحث گروهی، حل مسئله، ایفای نقش و سناریونویسی است. گروه کنترل طی دوره مطالعه آموزشی دریافت نخواهد کرد و پس از پایان پژوهش از محتوای آموزشی بهرهمند خواهد شد.
متغیرهای پیامد اصلی
پیامدهای اصلی شامل ارتقای سواد سلامت روان، تابآوری و رفتارهای کمکخواهی خواهد بود.
اطلاعات عمومی
علت بروز رسانی
نام اختصاری
اطلاعات ثبت در مرکز
شماره ثبت کارآزمایی در مرکز:IRCT20260610069742N1
تاریخ تایید ثبت در مرکز:2026-06-29, ۱۴۰۵/۰۴/۰۸
زمانبندی ثبت:prospective
آخرین بروز رسانی:2026-06-29, ۱۴۰۵/۰۴/۰۸
تعداد بروز رسانیها:0
تاریخ تایید ثبت در مرکز
2026-06-29, ۱۴۰۵/۰۴/۰۸
اطلاعات تماس ثبت کننده
نام
الهام احمدی
نام سازمان / نهاد
کشور
جمهوری اسلامی ایران
تلفن
+98 76 3222 8134
آدرس ایمیل
elham.ahmadizade@gmail.com
وضعیت بیمار گیری
بیمار گیری تمام شده
منبع مالی
تاریخ شروع بیمار گیری مورد انتظار
2026-09-23, ۱۴۰۵/۰۷/۰۱
تاریخ پایان بیمار گیری مورد انتظار
2026-10-22, ۱۴۰۵/۰۷/۳۰
تاریخ شروع بیمارگیری تحقق یافته
خالی
تاریخ پایان بیمارگیری تحقق یافته
خالی
تاریخ خاتمه کارآزمایی
خالی
عنوان علمی کارآزمایی
طراحی، اجرا و ارزشیابی برنامه ارتقای سواد سلامت روان مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی با رویکرد تفکر انتقادی بر افزایش تابآوری و ارتقای رفتارهای جستجوی کمک در دختران نوجوان
عنوان عمومی کارآزمایی
طراحی، اجرا و ارزشیابی برنامه ارتقای سواد سلامت روان مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی با رویکرد تفکر انتقادی بر افزایش تابآوری و ارتقای رفتارهای جستجوی کمک در دختران نوجوان
هدف اصلی مطالعه
موارد دیگر
شرایط عمده ورود و عدم ورود به مطالعه
شرایط عمده ورود به مطالعه قبل از تصادفی سازی:
1. تحصیل در مدارس متوسطه دخترانه شهر بندرعباس2. انتخاب شدن در مرحله مقطعی و واجد شرایط ورود به فاز مداخله3. تمایل به شرکت در برنامه آموزشی و امضای رضایتنامه آگاهانه4. اخذ رضایتنامه از والدین/سرپرست قانونی
شرایط عمده عدم ورود به مطالعه قبل از تصادفی سازی:
1. ابتلا به اختلالات روانپزشکی تشخیصدادهشده یا دریافت همزمان درمان تخصصی روانپزشکی (بر اساس خوداظهاری یا پرونده مدرسه)2. تکمیل نکردن پرسشنامههای پیشآزمون یا پسآزمون3. عدم حضور در بیش از یک جلسه آموزشی از جلسات مداخله4. ترک تحصیل، انتقال از مدرسه یا تغییر محل تحصیل در طول اجرای مداخله5. انصراف داوطلبانه از ادامه مشارکت در هر مرحله از فاز مداخلهای
سن
از سن 13 ساله تا سن 18 ساله
جنسیت
مونث
فاز مطالعه
مصداق ندارد
گروههای کور شده در مطالعه
اطلاعات موجود نیست
حجم نمونه کل
حجم نمونه پیشبینی شده:
170
تصادفی سازی (نظر محقق)
اختصاص تصادفی به گروههای مداخله و کنترل
توصیف نحوه تصادفی سازی
در این مرحله ابتدا مدارس متوسطه دخترانه دولتی شهر بندرعباس شناسایی میشوند. سپس بهصورت تصادفی، دو مدرسه بهعنوان گروه مداخله و دو مدرسه بهعنوان گروه کنترل انتخاب میگردد. از میان دانشآموزان واجد شرایط هر مدرسه، نمونهها بهصورت داوطلبانه و در دسترس وارد مطالعه میشوند.
کور سازی (به نظر محقق)
کور نشده است
توصیف نحوه کور سازی
دارو نما
ندارد
اختصاص به گروههای مطالعه
فاکتوریال
سایر مشخصات طراحی مطالعه
کد ثبت در سایر مراکز ثبت بینالمللی
خالی
تاییدیه کمیتههای اخلاق
1
کمیته اخلاق
نام کمیته اخلاق
کمیته اخلاق در پژوهش دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان
آدرس خیابان
بندرعباس، ابتدای بلوار امام حسین، پردیس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، معاونت تحقیقات و فناوری، ساختمان شماره2، طبقه3
شهر
بندرعباس
استان
هرمزگان
کد پستی
7919916753
تاریخ تایید
2026-05-23, ۱۴۰۵/۰۳/۰۲
کد کمیته اخلاق
IR.HUMS.REC.1405.032
بیماریهای (موضوعات) مورد مطالعه
1
شرح
سواد سلامت روان ، تابآوری و رفتارهای جستجوی کمک
کد ICD-10
توصیف کد ICD-10
متغیر پیامد اولیه
1
شرح متغیر پیامد
پیامدهای اصلی مطالعه شامل سواد سلامت روان، تابآوری و رفتارهای جستجوی کمک در نوجوانان دختر است. همچنین سازههای تئوری شناختی اجتماعی مرتبط با این پیامدها شامل دانش، خودکارآمدی، خودکارآمدی جمعی، انتظارات پیامد، یادگیری مشاهدهای، باورهای هنجاری، حمایت اجتماعی، موانع و فرصتها، مهارتهای رفتاری، قصد رفتاری و تقویتکنندهها ارزیابی خواهند شد.
مقاطع زمانی اندازهگیری
متغیرهای پیامد در سه زمان شامل قبل از مداخله (پیشآزمون)، بلافاصله پس از پایان مداخله و سه ماه پس از مداخله اندازهگیری خواهند شد.
نحوه اندازهگیری متغیر
سواد سلامت روان با استفاده از پرسشنامه سواد سلامت روان (Mental Health Literacy Scale; MHLS)، تابآوری با استفاده از مقیاس تابآوری کانر–دیویدسون (Connor–Davidson Resilience Scale; CD-RISC) و رفتارهای جستجوی کمک با استفاده از پرسشنامه رفتار واقعی جستجوی کمک (Actual Help-Seeking Questionnaire; AHSQ) اندازهگیری خواهد شد. همچنین سازههای تئوری شناختی اجتماعی با استفاده از یک پرسشنامه محققساخته که بر اساس یافتههای مرحله کیفی و چارچوب تئوری شناختی اجتماعی طراحی و روانسنجی خواهد شد، ارزیابی میشوند.
متغیر پیامد ثانویه
1
شرح متغیر پیامد
پیامدهای ثانویه مطالعه شامل افزایش مشارکت دانشآموزان در برنامههای حمایتی و فعالیتهای گروهی مرتبط با سلامت روان، ارتقای حمایت و مشارکت کارکنان مدرسه در برنامههای ارتقای سواد سلامت روان، و بهبود حمایت همسالان در زمینه مسائل سلامت روان و جستجوی کمک خواهد بود.
مقاطع زمانی اندازهگیری
پیامدهای ثانویه در سه مقطع زمانی شامل پیش از مداخله (خط پایه)، بلافاصله پس از پایان مداخله و سه ماه پس از مداخله ارزیابی خواهند شد.
نحوه اندازهگیری متغیر
مشارکت دانشآموزان در برنامههای حمایتی و فعالیتهای مرتبط با سلامت روان، حمایت همسالان و مشارکت کارکنان مدرسه با استفاده از بخشهای مرتبط پرسشنامه محققساخته مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی اندازهگیری خواهد شد. این ابزار بر اساس یافتههای مرحله کیفی طراحی شده و روایی و پایایی آن پیش از اجرای مطالعه مورد ارزیابی و تأیید قرار خواهد گرفت. همچنین میزان مشارکت در برنامههای آموزشی و فعالیتهای حمایتی از طریق چکلیست حضور و مشارکت ثبت و پایش خواهد شد.
گروههای مداخله
1
شرح مداخله
گروه مداخله: مداخله شامل یک برنامه آموزشی ساختاریافته مبتنی بر تئوری شناختی اجتماعی با رویکرد تفکر انتقادی است که در قالب جلسات آموزشی در محیط مدرسه اجرا خواهد شد. محتوای مداخله با استفاده از نتایج مطالعه کیفی و پیش آزمون انجام شده طراحی خواهد شد. پس از فراخوان شرکت کنندگان گروه مداخله توسط نویسنده اول و توضیح اهداف و فرایند مداخله و کسب رضایت آگاهانه، مداخله طبق برنامه تدوین شده توسط متخصص آموزش و ارتقای سلامت و روانشناس اجرا خواهد شد. مداخله شامل 8جلسه آموزشی بصورت حضوری و مجازی(رسانه های اجتماعی) نیز خواهد بود که جلسات حضوری بطور میانگین 45 دقیقه برنامه ریزی خواهد شد. در برنامه آموزشی از روشهای یادگیری فعال مانند بحث گروهی، حل مسئله، سناریونویسی و ایفای نقش و همچنین ارائه پوستر و پمفلت های آموزشی برای ارتقای سواد سلامت روان، تابآوری و رفتارهای جستجوی کمک استفاده خواهد شد. گروه کنترل پس از اتمام مطالعه آموزش دریافت خواهند کرد.
طبقه بندی
رفتاری
مراکز بیمار گیری
1
مرکز بیمار گیری
نام مرکز بیمار گیری
Female Secondary Schools affiliated with the Department of Education, Bandar Abbas, Hormozgan Provin
نام کامل فرد مسوول
الهام احمدی زاده فینی
آدرس خیابان
20 Basij Alley, Three-Rah Barg Street
شهر
بندرعباس
استان
هرمزگان
کد پستی
7913873419
تلفن
+98 917 360 0564
ایمیل
elham.ahmadizade@gmail.com
حمایت کنندگان / منابع مالی
1
حمایت کننده مالی
نام سازمان / نهاد
دانشگاه علوم پزشکی بندرعباس
نام کامل فرد مسوول
دکتر شهرام زارع
آدرس خیابان
بندرعباس - ابتدای بلوار امام حسین - پردیس دانشگاه علوم پزشکی - معاونت تحقیقات وفناوری
شهر
بندرعباس
استان
هرمزگان
کد پستی
7919692004
تلفن
+98 76 3128 1680
فکس
+98 76 3371 0393
ایمیل
resv@hums.ac.ir
آدرس صفحه وب
https://resv.hums.ac.ir/
ردیف بودجه
کد بودجه
آیا منبع مالی همان سازمان یا نهاد حمایت کننده مالی است؟
بلی
عنوان منبع مالی
دانشگاه علوم پزشکی بندرعباس
درصد تامین مالی مطالعه توسط این منبع
100
بخش عمومی یا خصوصی
عمومی
مبدا اعتبار از داخل یا خارج کشور
داخلی
طبقه بندی منابع اعتبار خارحی
خالی
کشور مبدا
طبقه بندی موسسه تامین کننده اعتبار
دانشگاهی
فرد مسوول پاسخگویی عمومی کارآزمایی
اطلاعات تماس
نام سازمان / نهاد
دانشگاه علوم پزشکی بندرعباس
نام کامل فرد مسوول
الهام احمدی زاده فینی
موقعیت شغلی
Employee of Hormozgan University of Medical Sciences
آخرین مدرک تحصیلی
Ph.D.
سایر حوزههای کاری/تخصصها
آموزش بهداشت
آدرس خیابان
سه راه برق
شهر
بندرعباس
استان
هرمزگان
کد پستی
7913873419
تلفن
+98 76 3222 8134
ایمیل
elham.ahmadizade@gmail.com
فرد مسوول پاسخگویی علمی مطالعه
اطلاعات تماس
نام سازمان / نهاد
دانشگاه علوم پزشکی بندرعباس
نام کامل فرد مسوول
الهام احمدی زاده فینی
موقعیت شغلی
کارمند دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان
آخرین مدرک تحصیلی
Ph.D.
سایر حوزههای کاری/تخصصها
آموزش بهداشت
آدرس خیابان
Three-way street
شهر
بندرعباس
استان
هرمزگان
کد پستی
7913873419
تلفن
+98 76 3222 8134
ایمیل
elham.ahmadizade@gmail.com
فرد مسوول بهروز رسانی اطلاعات
اطلاعات تماس
نام سازمان / نهاد
دانشگاه علوم پزشکی بندرعباس
نام کامل فرد مسوول
الهام احمدی زاده فینی
موقعیت شغلی
Employee of Hormozgan University of Medical Sciences
آخرین مدرک تحصیلی
Ph.D.
سایر حوزههای کاری/تخصصها
آموزش بهداشت
آدرس خیابان
سه راه برق
شهر
بندرعباس
استان
هرمزگان
کد پستی
7913873419
تلفن
+98 76 3222 8134
ایمیل
elham.ahmadizade@gmail.com
برنامه انتشار
فایل داده شرکت کنندگان (IPD)
بله - برنامهای برای انتشار آن وجود دارد
پروتکل مطالعه
بله - برنامهای برای انتشار آن وجود دارد
نقشه آنالیز آماری
هنوز تصمیم نگرفتهام - برنامه انتشار آن هنوز مشخص نیست
فرم رضایتنامه آگاهانه
بله - برنامهای برای انتشار آن وجود دارد
گزارش مطالعه بالینی
هنوز تصمیم نگرفتهام - برنامه انتشار آن هنوز مشخص نیست
کدهای استفاده شده در آنالیز
مصداق ندارد
نظام دستهبندی داده (دیکشنری داده)
مصداق ندارد
عنوان و جزییات بیشتر در مورد داده/مستند
کل داده ها بالقوه پس از غیر قابل شناسایی کردن افراد قابل اشتراک گذاری است
بازه زمانی امکان دسترسی به داده/مستند
شروع دوره دسترسی 6 ماه پس از چاپ نتایج
کسانی که اجازه دارند به داده/مستند دسترسی پیدا کنند
پس از ارسال درخواست از طریق ایمیل و کسب مجوز از اساتید، اطلاعات برای متقاضی ارسال خواهد شد.
به چه منظور و تحت چه شرایطی داده/مستند قابل استفاده است
در صورت حفظ محرمانگی و معقول بودن درخواست
برای دریافت داده/مستند به چه کسی یا کجا مراجعه شود