مقایسه تاثیر مداخلات ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس و شناختی رفتاری بر خود تنظیمی هیجانی، کیفیت خواب وخودکارآمدی در زنان دارای دیابت نوع 2

مقایسه تاثیر مداخلات ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس و شناختی رفتاری بر خود تنظیمی هیجانی، کیفیت خواب وخودکارآمدی در زنان دارای دیابت نوع 2

حجم نمونه 45 نفر برآورد می شود. که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب خواهند شد و به صورت تصادفی با روش قرعه کشی بدون جایگزینی مجدد در دو گروه آزمایش، گروه آزمایش1(درمان شناختی رفتاری)(15نفر)، گروه آزمایش2 (ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس)(15نفر) و یک گروه کنترل(15نفر)گمارش می شوند.

پژوهش حاضر از نوع نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون - پس‌آزمون با گروه کنترل می‌باشد. ابتدا از طریق فراخوان و پرونده‌های پزشکی، افراد واجد شرایط بر اساس ملاک‌های ورود (زن، سن 40 تا 60 سال، دیابت نوع ۲ تأیید شده، حداقل مدرک تحصیلی دیپلم) شناسایی شدند. سپس با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند تعداد ۴۵ نفر انتخاب شده و با روش قرعه‌کشی تصادفی بدون جایگزینی به سه گروه ۱۵ نفره . مداخلات در هر گروه طی ۸ جلسه ۹۰ دقیقه‌ای هفتگی توسط پژوهشگر آموزش‌دیده اجرا می شود. برای گروه کنترل، هیچ مداخله‌ای ارائه نشد .در این مطالعه از روش تک‌سوکور (Single-Blind) استفاده شده است. محل انجام مطالعه شهر سمنان می باشد

ملاک‌های ورود 1. جنسیت زن 2. تشخیص دیابت نوع2 براساس نظر متخصص 3. دامنه سنی در محدوده سنی 40 الی 60 سال. 4. دارا بودن تحصیلات حداقل دیپلم. ملاک‌های خروج 1. قرار نگرفتن همزمان تحت آموزش درمانی دیگر 2. عدم مصرف داروهای روانپزشکی 3. غیبت بیش از دو جلسه در جلسات درمانی

گروه آزمایش ۱: دریافت‌کننده درمان شناختی رفتاری (CBT) گروه آزمایش ۲: دریافت‌کننده ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس (MBSR) گروه کنترل: بدون مداخله گمارش شدند.

در این مطالعه، پیامدهای اصلی شامل موارد زیر هستند: بهبود خودتنظیمی هیجانی، افزایش کیفیت خواب؛ ارتقاء خودکارآمدی

در پژوهش های آزمایشی حداقل حجم نمونه در هر گروه 15نفر درنظر گرفته می شود(دلاور،1388). از این روجهت بدست آوردن حجم نمونه از نرم افزار G power استفاده گردید که باتوجه به اندازه اثر 1/0(اشورم و رنکل،2006، لین،2011)، آلفای 05/0، توان آماری 8/0 ، 45 نفر برآورد می شود. که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب خواهند شد و به صورت تصادفی با روش قرعه کشی بدون جایگزینی مجدد در دو گروه آزمایش، گروه آزمایش1(درمان شناختی رفتاری)(15نفر)، گروه آزمایش2 (ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس)(15نفر) و یک گروه کنترل(15نفر)گمارش می شوند. جلسات آموزشـی توسـط پژوهشـگر کـه دوره های ذهن آگاهی مبتنی بر کاهش استرس و شناختی رفتاری را گذرانده بـوده و آموزش های لازم بـراي ارائـه مداخلـه را دریافـت کـرده است، برگـزار می شود.

به‌منظور کاهش خطاهای ناشی از آگاهی آزمودنی‌ها از گروه تخصیص یافته، پژوهش به‌صورت تک‌سوکور طراحی شد؛ بدین‌صورت که شرکت‌کنندگان از هدف نهایی پژوهش و نیز نوع مداخله‌ای که دریافت می‌کنند (درمان شناختی-رفتاری یا ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس) مطلع نبودند. برای این منظور، به آزمودنی‌ها تنها اعلام شد که در یکی از روشهای مداخله ای مرتبط با دیابت شرکت می‌کنند، بدون ذکر نوع مداخله خاص. همچنین، اطلاعات ارائه‌شده در جلسه معارفه به‌گونه‌ای طراحی شد که تفاوت آشکاری بین گروه‌های مداخله ایجاد نکند و انتظارات ذهنی شرکت‌کنندگان نسبت به اثرات مداخله کاهش یابد.

یافته‌های این مطالعه با عنوان "مقایسه تأثیر مداخلات ذهن‌آگاهی مبتنی بر کاهش استرس و شناخت‌درمانی رفتاری بر خودتنظیمی هیجانی، کیفیت خواب و خودکارآمدی در زنان دارای دیابت نوع ۲" پس از اتمام مراحل تحلیل آماری، در قالب مقاله پژوهشی به زبان انگلیسی در یکی از مجلات معتبر علمی با نمایه Scopus یا PubMed منتشر خواهد شد. همچنین، داده‌های خلاصه‌شده پژوهش در قالب گزارش نهایی پایان‌نامه کارشناسی ارشد در سامانه ایرانداک ثبت و از طریق کتابخانه دانشگاه در دسترس خواهد بود. در صورت پذیرش مقاله، لینک مقاله و شماره DOI در به‌روزرسانی‌های بعدی ثبت خواهد شد. نتایج در اختیار مشارکت‌کنندگان در پژوهش نیز قرار می‌گیرد.

با توجه به اینکه اجرای پژوهش در بازه زمانی اواخر فروردین تا پایان خرداد ۱۴۰۴ انجام می‌پذیرد، داده‌ها و مستندات مربوط به این مطالعه پس از اتمام تحلیل آماری و تدوین گزارش نهایی، از مرداد ۱۴۰۴ (آگوست ۲۰۲۵) به بعد در دسترس خواهند بود. داده‌های خلاصه‌شده در قالب مقاله علمی و پایان‌نامه منتشر خواهند شد و در صورت درخواست، داده‌ها به‌صورت ناشناس برای اهداف پژوهشی قابل اشتراک‌گذاری هستند.

سترسی به داده‌ها و مستندات این مطالعه محدود به تیم پژوهشی شامل پژوهشگر اصلی، استاد راهنما، و مشاوران علمی خواهد بود. همچنین، در صورت درخواست و تأیید کمیته اخلاق، داده‌های ناشناس‌شده می‌توانند در اختیار پژوهشگران واجد شرایط برای استفاده در مطالعات علمی قرار گیرند. دسترسی عمومی به داده‌ها از طریق انتشار مقاله علمی خلاصه نتایج فراهم خواهد بود.

داده‌ها و مستندات این مطالعه صرفاً برای اهداف علمی و پژوهشی قابل استفاده هستند. استفاده از داده‌ها باید در راستای توسعه دانش در زمینه مداخلات روان‌شناختی برای بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ باشد و به هیچ‌وجه برای اهداف تجاری یا شخصی مجاز نیست. دسترسی به داده‌ها تنها با درخواست رسمی کتبی، تأیید کمیته اخلاق مرتبط، و حفظ کامل محرمانگی اطلاعات شرکت‌کنندگان امکان‌پذیر خواهد بود. استفاده از داده‌ها باید با ارجاع مناسب به مطالعه اصلی انجام گیرد.

جهت دریافت داده‌ها و مستندات این پژوهش، درخواست رسمی باید به پژوهشگر مسئول (زهرا میرحاج) ارسال گردد. اطلاعات تماس به شرح زیر است: نام: زهرا میرحاج مرتبه علمی: دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی وابستگی سازمانی: دانشگاه آزاد اسلامی سمنان ایمیل: noormirhajz@gmail.com

هرگونه درخواست برای دسترسی به داده‌ها یا مستندات این مطالعه باید از طریق ارسال درخواست رسمی کتبی به پژوهشگر اصلی یا استاد راهنما صورت گیرد. این درخواست باید شامل مشخصات متقاضی، هدف استفاده از داده‌ها، نوع داده‌های مورد نیاز، و نحوه تضمین محرمانگی اطلاعات باشد. پس از دریافت درخواست، موارد زیر بررسی خواهند شد: بررسی هویت علمی و وابستگی سازمانی متقاضی ارزیابی هدف پژوهش و هم‌راستایی آن با اصول اخلاقی مطالعه تأیید نهایی توسط پژوهشگر اصلی و در صورت لزوم، کمیته اخلاق دانشگاه در صورت تأیید، داده‌ها به صورت ناشناس‌شده و محدود به موارد درخواست‌شده، در قالب قابل استفاده علمی در اختیار متقاضی قرار خواهد گرفت. استفاده از داده‌ها تنها با ذکر منبع و رعایت محرمانگی اطلاعات شرکت‌کنندگان مجاز است.