بررسی اثربخشی جوراب فشاری واریس در درمان سنکوپ وازوواگال راجعه: کارآزمایی بالینی تصادفی کنترل‌شده سه‌سوکور و چند مرکزی (COMFORTS-II)

ارزیابی اثربخشی جوراب های واریس فشاری الاستیک در جلوگیری از عود سنکوپ وازوواگال راجعه

کارآزمایی سه‌سوکور، چند مرکزی، تصادفی‌سازی و کنترل‌شده

با استفاده از تصادفی‌سازی آنلاین مرکزی، 268 شرکت‌کننده به دو بازو (نسبت 1:1)، پوشیدن جوراب های فشاری الاستیک مداخله یا جوراب های فشاری الاستیک ساختگی اختصاص داده می‌شوند. همه شرکت کنندگان درمان استاندارد سنکوپ را در قالب آموزش و توصیه های اصلاح سبک زندگی (نوشیدن 2-3 لیتر در روز مایعات و مصرف 10 گرم در روز - تقریباً نصف قاشق غذاخوری - نمک خوراکی) دریافت خواهند کرد. پایبندی به درمان جوراب های فشاری الاستیک از طریق برگه های خاطرات ارزیابی می شود و بین گروه های مطالعه مقایسه می شود. پیگیری به مدت یک سال ادامه دارد و از طریق خط تلفن 24 ساعته در دسترس بیماران و ویزیت های سه ماهه انجام می شود. مرکز اصلی مطالعه مرکز قلب تهران میباشد.

معیارهای ورود: بیماران 18 تا 65 ساله با تشخیص سنکوپ وازوواگال که در طول یکسال گذشته 2 بار یا بیشتر سنکوپ را تجربه کرده‌اند. تشخیص سنکوپ بر اساس معیارهای بالینی و امتیاز کلگری بزرگتر یا مساوی ۲- می‌باشد. شرایط عدم ورود: وجود سایر علل برای سنکوپ یا از دست رفتن هوشیاری، استفاده‌ی قبلی از درمان دارویی برای سنکوپ، استفاده‌ی قبلی از جوراب‌های فشاری الاستیک یا اندیکاسیون‌های دیگر برای استفاده از جوراب‌، وجود بیماری‌های مزمن شدید، بارداری یا قصد بارداری در طول مطالعه، عدم تمایل به مشارکت یا نداشتن رضایت آگاهانه

گروه مداخله: جوراب‌های واریس با فشار 20-30 میلی متر جیوه، ساخت شرکت رایت آرین فارمد، به مدت 12 ماه گروه کنترل: جوراب‌های واریس با فشار کمتر از 10 میلی متر جیوه، ساخت شرکت رایت آرین فارمد، به مدت 12 ماه

نسبت شرکت کنندگان با عود سنکوپ، زمان تا اولین اپیزود راجعه‌ی سنکوپ

شرکت کنندگان واجد شرایط به صورت تصادفی به دو گروه موازی ۱:۱ درمان و کنترل تقسیم خواهند شد. توالی تصادفی با نرم افزار کامپیوتری (نرم افزار R، پکیج blockrand) با روش تصادفی سازی بلوک، در اندازه‌ی بلوک‌های 2، 4، 6، 8 ساخته می‌شود. برای ایجاد تعادل در تعداد شرکت‌کنندگان در هر سایت بیمارگیری، تصادفی‌سازی بر اساس مراکز مطالعه طبقه‌بندی می‌شود. به این ترتیب برای هر مرکز مطالعه (هر استراتوم) یک توالی تصادفی جداگانه ایجاد خواهد شد. از آنجایی که هفت مرکز در این مطالعه شرکت خواهند کرد، هفت توالی ساخته می‌شود. تخصیص کد تصادفی به صورت متمرکز و آنلاین از طریق وب سایت مطالعه(www.comfortstrial.com)انجام می شود. پزشکان در مرکز بیمارگیری ابتدا داده‌های پایه، تأییدیه‌ی رضایت آگاهانه، و اندازه‌های جوراب واریس را در سایت بارگذاری می‌نمایند و پس از تکمیل و تأیید فرم‌های بیمارگیری ذکر شده، وب سایت یک کد تصادفی برای بیمار اختصاص می دهد. در این مرحله یک جفت جوراب واریس با اندازه‌ی مناسب و از گروه مناسب (درمان یا شاهد) از مرکز قلب تهران برای بیمار پست می‌شود. پنهان‌سازی تخصیص با توجه به اینکه پزشک و بیماران کورسازی شده‌اند، تصادفی‌سازی مبتنی بر وب و متمرکز است، و با در نظر گرفتن اینکه تا زمانی که بیمارگیری تأیید نشود، کد تصادفی اختصاص داده نخواهد شد، تضمین می‌گردد.

جوراب‌های واریس در گروه‌های درمان و کنترل از نظر ظاهری و در لمس کاملا یکسان هستند و از جنس مواد مشابه ساخته شده‌اند. جوراب‌ها در جعبه‌های یکسان بدون برچسب فاش‌کننده‌ی کلاس فشاری در اختیار بیماران قرار خواهد گرفت. تنها تفاوت بین جوراب‌های واریس در میزان فشاری است که به اندام تحتانی وارد می‌کنند. با این حال انتظار نمی‌رود که این امر بر کورسازی تأثیر بگذارد، زیرا طبق شرایط ورود و عدم ورود بیمارانی واجد شرایط هستند که قبل از مطالعه از جوراب واریس استفاده نمی‌کنند و با میزان فشاری که تجربه می‌کنند نمی‌توانند گروه مطالعه را تشخیص دهند. برای ارزیابی کورسازی بیماران در طول مطالعه، از شرکت‌کنندگان خواسته می‌شود تا در آخرین پیگیری، گروه درمانی خود را که به‌طور تصادفی اختصاص داده شده است، حدس بزنند. مقدار پاسخ‌های صحیح با نرخ مورد انتظار در صورت کاملا تصادفی بودن حدس‌ها (50%) مقایسه می‌شود. کورسازی با کمک تصادفی‌سازی آنلاین و متمرکز، و تشابه ظاهری درمان‌های ارائه‌شده در دو گروه تضمین می‌گردد. علاوه بر بیماران، محقق مسئول، پزشکان بیمارگیری، پرستارانی که داده‌های پایه را جمع‌آوری می‌کنند، و ارزیاب‌های پیامد، همگی به گروه تصادفی مطالعه کورسازی خواهند شد. علاوه بر این، متخصص آماری که داده‌ها را برای گزارش نهایی در مقاله آنالیز می‌کنند، تا زمان نهایی شدن نتایج از نام گروه‌های تصادفی آگاه نخواهند بود.