اثربخشی بازتوانی شناختی رایانه‌ای بر علائم منفی، افسردگی و ظرفیت‌های شناختی بیماران اسکیزوفرنی

بررسی میزان اثربخشی بازتوانی شناختی رایانه‌ای به طور متمایز بر علائم منفی و افسردگی در بیماران اسکیزوفرن، جهت روشن‌تر شدن نحوه اثرگذاری این مداخله. هم‌چنین میزان تاثیر این مداخله بر توانایی‌های شناختی بیماران.

مطالعه با گروه‌های موازی، به صورت یک‌سو کور تصادفی است که شامل دو گروه مداخله و کنترل می‌شود که 30 بیمار مبتلا به اسکیزوفرنی به صورت تصادفی به یکی از دو گروه ملحق خواهند شد. نمونه‌گیری و انجام مداخله در بازه زمانی بین شهریور تا دی 98 انجام خواهد پذیرفت.

تحقیق در چند مرکز نگهداری بیماران روانی مزمن (مثل مرکز احبا) در سطح شهر تهران انجام خواهد شد. ابتدا بیمارانی که معیار‌های ورود را دارند پس از انجام پیش-آزمون توسط ارزیابانی که کور نگه داشته شده‌اند، به یکی از دو گروه کنترل و مداخله ملحق می‌گردند. پس از انجام مداخله نیز توسط ارزیابان کور نگه داشته شده، پس-آزمون از آنها به عمل می‌آید.

ورود: تشخیص روانپزشکی اسکیزوفرنی کسب نمره حداقل 6 در مقیاس افسردگی کلگری 18 - 59 سال نداشتن سابقه آسیب مغزی عدم سوء مصرف و وابستگی به مواد و الکل عدم محدودیت شنیداری یا دیداری نداشتن علائم درهم ریختگی (Disorganized Symptoms) تخمین بهره هوشی حداقل 70 خروج: نداشتن رضایت بیماری طبی ناتوان کننده

گروه مداخله: 15 جلسه بازتوانی شناختی 35-45 دقیقه‌ای را به صورت هفته 5 جلسه، سه هفته متوالی دریافت می‌کنند. برای این کار از پروتکل‌های سایت BrainHQ و تمرینات این سایت استفاده می‌شود. گروه کنترل: درمان به شکل معمول را می‌گذراند

بهبود عملکرد در توانایی‌های شناختی؛ کاهش نمره افسردگی؛ کاهش نمره علائم منفی

در این طرح از روش تصادفی سازی ساده استفاده خواهد شد، به این صورت که بیماران پس از انجام پیش-آزمون به صورت تصادفی با استفاده از نرم‌افزار Stata 9.0 به یکی از دو گروه مداخله یا گواه ملحق خواهند شد. البته تصادفی سازی آنقدر انجام خواهد شد تا دو گروه تفاوت معناداری در متغیرهای وابسته نداشته باشند.

ارزیاب‌هایی که مسئولیت انجام آزمون‌ها را برعهده دارند، کادر درمانی مراکز نسبت به گروه‌ها و هدف مداخله کور نگه داشته می‌شوند. هم‌چنین شرکت کنندگان نیز نسبت به هدف طرح کور نگه داشته می‌شوند. البته شرکت کنندگان هم به صورت شفاهی هم از طریق رضایت‌نامه کتبی، نسبت به ماهیت گروه‌های مداخله و کنترل و نحوه انجام پروتکل مداخله آگاه می‌شوند اما از اینکه مداخله دقیقا به منظور بهبود نشانه‌های افسردگی و علائم منفی و توانایی‌های شناختی مورد استفاده قرار می‌گیرد آگاهی ندارند.

امکان به اشتراک گذاری کل داده‌ها پس از غیرقابل شناسایی کردن آن‌ها در قالب فرمت اکسل وجود دارد.

شروع دوره دسترسی پس از چاپ نتایج مطالعه خواهد بود.

داده‌های حاصل از مطالعه برای استفاده علمی توسط محققین و مراکز دانشگاهی حوزه روانشناسی و هم‌چنین مراکز درمانی و توانبخشی بیماران اسکیزوفرنی در دسترس خواهد بود.

جهت مطلع شدن از جزئیات مطالعه و استفاده از داده در مطالعات فراتحلیلی و مرور سیستماتیک

دانشگاه علامه طباطبائی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، طبقه سوم، دکتر فریده حسین ثابت و همینطور ایمیل alirezajamalu@gmail.com

هر درخواست پس از 2 تا 7 روز پاسخ داده می‌شود.