بررسی تأثیر افزایش دوز مصرفی داروی تاموکسیفن بر اساس ژنوتایپینگ ژن ,CYP2D6 بر روی غلظت اندوکسیفن پلاسما و تغییر عوارض جانبی در بیماران مبتلا به سرطان پستان مراجعه کننده به بیمارستان سیدالشهداء اصفهان

سرطان پستان از شایع‌ترین سرطان‌ها در بین زنان است. تعداد زیادی از این بیماران ER+ می‌باشند و برای درمان داروی تاموکسیفن استفاده می‌کنند. اما %50-30 بیماران مقاومت به تاموکسیفن نشان داده و دچار عود مجدد می‌شوند. از مهم‌ترین علت‌های مقاومت به دارو، اختلال در آنزیم‌های متابولیز‌ کننده تاموکسیفن می‌باشد. از مهم‌ترین آنزیم‌های دخیل در متابولیسم تاموکسیفن CYP2D6 است که آلل‌های مختلف آن فعالیت‌های متفاوتی دارند. فنوتیپ‌های PM و IM دارای آلل‌هایی با فقدان فعالیت یا فعالیت کاهش یافته هستند و توانایی کاتالیتیکی آن‌ها پایین تر از آلل‌‌های نرمال (EM) می‌باشد. بسیاری از مطالعات نشان داده‌اند که ارتباط قوی بین ژنوتیپ CYP2D6 و نتایج درمان با تاموکسیفن وجود دارد برخی از مطالعات نیز از ژنوتایپینگ ژن CYP2D6 برای تعیین دوز داروی تاموکسیفن استفاده کرده‌اند. از محدودیت‌های مطالعاتی که در این زمینه انجام شده این است که برای ژنوتیپ‌های مختلف حاصل از ترکیب آلل‌های IM و PM و EM از یک دوز یکسان استفاده شده است در حالی که افراد دارای آلل‌های مختلف میزان متفاوتی از متابولیسم دارو را انجام می‌دهند. برای رفع محدودیت‌ این مطالعات، مطالعه حاضر به این صورت طراحی شده است که ابتدا بیماران بر اساس ژنوتیپ ژن CYP2D6 امتیازدهی (Scoring) می‌شوند تا دوز دارو دقیقا بر اساس ژنوتیپ بیمار تعیین شود. بیماران با ژنوتیپ‌هایEM/EM, EM/IM غلظتmg/day 20، ژنوتیپ‌های EM/PM, IM/IM غلظت mg/day 30 و ژنوتیپ‌های IM/PM, PM/PM غلظت mg/day 40 داروی تاموکسیفن مصرف می‌کنند و در نهایت پس از 4 ماه، ارتباط بین افزایش دوز دارو و غلظت اندوکسیفن و میزان عوارض جانبی مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

دانشگاه علوم پزشکی اصفهان