تبیین نسیان در طب سنتی ایران و بررسی اثر عصاره اسطوخودوس Nepeta menthoides Boiss and Buhse بر اختلالات شناختی در بیماری دمانس یک کارآزمایی بالینی دوسوکور با دارونما

بيماري دمانس به عنوان يک اختلال مزمن پيشرونده، يکي از مهمترين عوامل ناتوان کننده در سنين پيري است که با افزايش قابل توجه اپيدميک در سالهاي اخير همراه مي باشد. علامت اصلي بيماري فراموشي تدريجي است که به مرور به اختلال درتفکر، قضاوت، جهت يابي، يادگيري، زبان، ناهنجاري هاي خلقي ورفتاري مي انجامد .درمانهاي انجام شده شامل درمان هاي روانشناختي(درمان هاي شناختي، رفتاري و حمايتي) با مهار کننده هاي کولين استراز، آگونيست هاي رسپتور NMDA و دارو هاي سايکوتروپيک ، علاوه بر عوارض جانبي دارويي ، موجب بهبودي ناچيز در تظاهرات بيماري شده و تاثيري در سير بيماري ندارد و به همين دليل امروزه رويکرد به درمان هاي مکمل وسنتي گسترش يافته است. نسيان در طب سنتي به معني فراموشي آنچه انسان از قبل به ياد داشته يا ناتواني در يادگيري است که با مفهوم امروزين دمانس مطابقت دارد.اسطوخودوس بنا بر نظر حکماي سنتي ايران دارويي بي عديل در تقويت دماغ، به غايت مؤثر در تصفيه وتنقيه آن, مقوي قواي فکر وذهن و سودمندترين دارو دربيماري هاي سرد عصب مي باشد. مطالعات اخيرنيز در بخش حيواني اين فراورده را به عنوان يک دارو با اثرات گرمابخشی ،آنتي اکسيداني و آنتی کولین استرازی مطرح نموده است.با توجه به مستندات فوق و اينکه گونه مورد استفاده در کشورمان ،گونه Nepeta menthoides Boiss&Buhse مي باشد و نيز لزوم اثبات اثر آن در مطالعات انساني اين گونه دارويي براي بررسي انتخاب گرديد.

دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی