بررسی تاثیر آموزش روانی خانواده بر میزان بار روانی ، اضطراب ، استرس و افسردگی مراقبین خانوادگی

هدف: تعيين اثربخشي آموزش خانواده بر ميزان بار رواني، اضطراب، استرس و افسردگی مراقبين خانوادگي بيماران رواني. جامعه مورد پژوهش 100 مراقب خانوادگی آن دسته از بيماران رواني مبتلا به اختلالات طیف اسکیزوفرنی و اختلالات خلقی بودند که بیماران آنان در هنگام انجام مطالعه در بخش روانپزشکی بستری بودند. منظور از مراقب خانوادگی در این پژوهش، عضوی از خانواده (والدین، فرزندان) بیماران روانی مبتلا به اختلال های طیف اسکیزوفرنی و خلق بستری در بیمارستان روانپزشکی بود که به عنوان مراقب اصلی و بیش از سایر اعضای خانواده درگیر بیماری ،درمان و مراقبت از بیمار بوده و کلیه مسئولیت های حمایتی، درمانی، عاطفی بیمار را برعهده دارد. مداخله شامل آشنائي با اصول بهداشت روان و نقش خانواده درتوسعه و حفظ سلامت اعضاي ، آشنائي با عوامل موثر در ايجاد اختلالات رواني، چگونگي پرکردن اوقات فراغت ، روشهاي کاهش اضطراب (ورزش،آرام سازي و...)، آشنائي با شيوه ارتباط با بيمار، آشنائي با اختلالات اسکيزوفرنيا و خلقي(در زمينه هاي سبب شناسي، علائم و نحوه مراقبت و چگونگي برخورد با علائم ، درمان داروئي، عوارض داروها به ويژه اکستراپيرا ميدال و مراقبتهاي آن، درمانهاي غير داروئي و سيرو پيش آگهي ) بود و هفته اي دو ساعت(5/1 ساعت ارائه مطلب و نيم ساعت بحث و گفتگو) به مدت چهار جلسه پي درپي توسط پژوهشگر ارائه شد. در پايان جلسات و سه ماه پس از آخرين جلسه، دو گروه براي سنجش تأثير آموزش از نظر میزان بار روانی، اضطراب ، استرس و افسردگی مورد ارزيابي قرار گرفتند. بار رواني مراقبين با استفاده از پرسشنامه Zarit برآورد گرديد. گروه کنترل در این مطالعه از بین جامعه پژوهش انتخاب و برای رعایت مسائل اخلاقی در لیست انتظار برای آموزش ،در صورت موافقت، پس از پایان مداخله آزمایشی قرار گرفتند.

مرکز تحقیقات علوم رفتاری دانشگاه علوم پزشکی اصفهان