بررسی تاثیر آموزش به روش چندگانه بر رفتارهای پیشگیری کننده از دیابت نوع 2 پس از زایمان در زنان مبتلا به دیابت بارداری مراجعه کننده به مراکز بهداشتی مشهد در سال 1391

مقدمه : ديابت بیماری مزمنی است که شيوع ابتلا به آن در سراسر جهان درحال افزايش است. سابقه ابتلا به دیابت بارداری یکی از فاکتورهای خطر مهم برای ابتلا به دیابت نوع2 می باشد. روش های آموزشی که تاکنون در زمینه پیشگیری از دیابت نوع2 در دوره پس از زایمان مورد استفاده قرار گرفته است؛ نتوانسته در تمام ابعاد رفتاری و عملکردی موثر واقع شود. از این رو مطالعه حاضر با هدف کلی بررسی تاثیر آموزش به روش چندگانه بر رفتارهای پیشگیری کننده از دیابت نوع 2 پس از زایمان در مبتلایان به دیابت بارداری انجام شد. اهداف مطالعه: 1- مقایسه میزان رعایت رژیم غذایی سالم در شروع مطالعه،2 و 6 هفته پس از زایمان در دو گروه آموزش و کنترل 2- مقایسه میزان فعالیت بدنی در شروع مطالعه، 2 و 6 هفته پس از زایمان در دو گروه آموزش و کنترل 3- مقایسه میزان تغییر وزن هفته 6 نسبت به هفته 2 پس از زایمان در دوگروه آموزش و کنترل طراحی: پژوهش حاضرکارآزمایی بالینی دو گروهه می باشدکه بر روی 83 نفر از زنان مبتلا به دیابت بارداری مراجعه کننده به مراکز بهداشتی منتخب شهر مشهد بر اساس نمونه گیری چند مرحله ای انجام گرفت. شرایط عمده ورود به مطالعه: سن حاملگی بین 36-28 هفته; ایرانی و ساکن شهر مشهد ; آزمایش GTT مختل و شرایط عمده خروج از مطالعه: ابتلا به اختلال تحمل گلوکز یا دیابت میلیتوس قبل از هفته 24 بارداری ; سوء مصرف مواد و الکل ; داشتن مشکل تکلم و شنوایی ; سابقه هرگونه بیماری طبی حاد یا مزمن می باشد. متغیر های پیامد اصلی:رفتارهای پیشگیری کننده از دیابت نوع 2 در این پژوهش شامل رعایت رژیم غذایی سالم، فعالیت بدنی و کاهش وزن است. نحوه انجام: ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه پژوهشگر ساخته در دو بخش رژیم غذایی و فعالیت بدنی، چک لیست عملکرد و فرم ثبت وزن بیماران می باشد. روش کار به این صورت است که زنان باردار مبتلا به دیابت حاملگی در هفته 36-28 به صورت تصادفی در دو گروه آموزش(42 نفر) و کنترل (41 نفر) قرار گرفتند و اطلاعات پیش آزمون از هر دو گروه جمع آوری گردید. در نهایت در ویزیت دوم و سوم مربوط به مراقبت های پس از زایمان پرسشنامه مربوط مجددا در دو گروه تکمیل گشته و در نهایت تغییر رفتار افراد مورد بررسی قرار گرفت. وزن افراد نیز در دو مرحله ویزیت دوم و سوم پس از زایمان اندازه گیری و ثبت گردید. مداخلات: مداخله آموزشی طی 2 جلسه و در دو هفته پیاپی و با استفاده از روش های آموزشی سخنرانی، بحث گروهی، پرسش و پاسخ ،کتابچه آموزشی و پیگیری های تلفنی اجرا گردید .

معاونت پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد